LogoAdVanDerHelm

kaarsjes

Verkondiging 23 januari 2022, derde zondag door het jaar

Lezingen
Nehemia 8, 2-4ª.5-6.8-10
Psalm 19
1 Korinthiërs 12, 12-14.27
Lucas 1, 1-4; 4, 14-21

Welkom aan u allen,
Vandaag zijn we er getuige van hoe woorden van de Bijbel effect hebben op mensen. Zij zijn verrast dat de waarheid van dit woord niet een abstracte gedachte is, maar alles te maken heeft met een concrete levenswandel. Het volk in Jeruzalem beseft dat er in het Eerste Testament een grote schat gevonden is: God blijkt geen zwijgende afwezige te zijn, maar blijkt zich bekend te maken en blijkt heel concreet tot zijn mensen te spreken. Ook bij Jezus zien we dit terug: “het Woord is in vervulling gegaan.” De daden die genoemd worden, gebeuren ook echt. Is dat ook in de kerk: zijn wij degenen die deze daden vervullen? Grijpen we de kansen aan om vrijgevig en aandachtig te zijn? Kunnen we onze scepsis loslaten en ons laten ontroeren door Gods Woord?

Homilie
Broeders en zusters, vrienden van de Heer
Paus Franciscus heeft deze zondag uitgeroepen tot de zondag van Gods Woord. Hij heeft ons uitgenodigd om vaker de Bijbel te openen en ons te laten aanspreken door de verhalen en teksten die we er vinden. Dat het dit jaar ook nog in de gebedsweek voor de eenheid valt, is betekenisvol, omdat in de Bijbel christenen een gemeenschappelijke bron vinden. Er zijn meningsverschillen over welke boeken er precies toe behoren, maar over de meeste boeken bestaat geen misverstand. Ook over de uitleg kunnen we van mening verschillen, maar de vraag is of dit tot kerkscheuring moet leiden.

Juist het naar elkaar luisteren en met elkaar de rijkdom van de verhalen delen, kan inspirerend zijn, omdat nieuwe gezichtspunten geopend worden en andere betekenissen naar voren komen. Het Bijbelverhaal is met ons in gesprek en naarmate je leven zich ontwikkelt, kun je de oude verhalen weer met een nieuwe blik lezen. Details die je altijd zijn ontgaan, kunnen een ander licht werpen op het hele verhaal en de betekenis voor jezelf. Wat is nu de ontroering van de eerste lezing? Het is alsof een oude bekende zich weer bekend maakt en er een nieuwe ontmoeting is met Iemand van wie de mensen lang niets gehoord hebben. De Joden die nu teruggekomen zijn naar Jeruzalem, hebben een periode achter de rug van grote geestelijke droogte: ze leefden vooral van de herinnering hoe het vroeger was. Zij ontmoetten elkaar in kleine groepjes die elkaar troostten en bemoedigden. De Joden keren nu terug uit ballingschap en bouwen hun verwoeste stad en hun afgebroken tempel weer op. Voor dat werk is niet alleen geld en arbeidskracht nodig, maar ook inhoud. Waartoe herbouwen we deze tempel? Waarom herstellen we de stad?

Het is een huis van liefde, een huis van verbond. Het is een plek waar mensen weer de bron van het leven openen, voor zichzelf en voor elkaar. Als straks de maatregelen vanwege Corona weer voorbij zijn en we de deuren van de kerken weer helemaal kunnen openen: wat is dan de boodschap die de mensen daar aantreffen? Is er een vernieuwende ontmoeting van geïnspireerde mensen met elkaar? Vinden ze daar vreugde en enthousiasme?

De mensen in Jeruzalem herkennen in de verhalen die zij beluisteren dat zij zelf het gebouw zijn dat nu in opbouw is. Zij hebben tientallen jaren in de ballingschap de woorden met elkaar gedeeld, woorden van hoop en vertrouwen. Ze geloofden daadwerkelijk dat er een betere toekomst zou komen. Nu zien ze dat die woorden zichtbaar gerealiseerd worden, nu de tempel hersteld wordt en de stad weer wordt opgebouwd. Zij weten dat zij zelf daardoor ook opgebouwd worden, steviger staan, dat zij een hecht volk vormen dat zich verantwoordelijk weet voor de kwetsbaren. Niet alleen de muren worden herbouwd, zij hebben ook zelf een nieuw fundament. Met het huis van stenen wordt er ook een geestelijk huis gebouwd. Dat is het ware Israël: niet een natie, niet een etniciteit, maar een levenshouding.

Dat zien we ook terug bij Jezus, die vandaag in de synagoge een bekende tekst uitspreekt van de profeet Jesaja. Deze tekst horen de synagogegangers vaker. Het is een mooie profetie. Jezus voegt er een dimensie aan toe: ga er maar aan staan, ga het maar doen. Wij zijn zelf de doeners van het woord. Wij zijn de bouwers van het geestelijke huis. Het prachtige bekende beeld dat Paulus er vandaag aan toevoegt, verbindt ons met elkaar; bidders, werkers, ziekenbezoekers, parochiebestuurders, pastores, kosters en acolieten. Eigenlijk kan geen gedoopte aan de kant blijven staan. Je bent hoofd of hand of been of een ander deel van het lichaam van Christus. We doen dit samen.

In vieringen zoals nu maken we dat waar en zichtbaar en komen we om van het ene evangelie te horen en van het ene brood te eten. We doen dat uitdrukkelijk in het besef dat er ook buiten deze muren werkelijke delen van het lichaam van Christus zijn. Hier in dit huis zijn we niet compleet. We denken aan de wereldkerk, maar ook aan de zusterkerken. Als het woord van God in ons leeft en ons tot daden aanzet, dan wordt het gebouw van Gods koninkrijk zichtbaar, een ruimte waar mensen elkaar ontmoeten en elkaar kennen en erkennen. Laat dit woord altijd ons in beweging brengen, een beweging geïnspireerd door de Geest van Christus. Amen.