LogoAdVanDerHelm

kaarsjes

Verkondiging 16 februari 2020 – 6e zondag door het jaar

Lezingen
Sirach 15,15-20
Psalm 119
1 Korinthiërs 2, 6-10
Mattheüs 5, 17-37

Welkom
In het vervolg van de lezing van de Bergrede verzekert Jezus zijn toehoorders dat Hij trouw blijft aan de oude wetten van het Jodendom. En toch begint er iets nieuws met de Bergrede. Jezus verandert wel degelijk zijn houding ten opzichte van de wet. Hij maakt van de wet een instrument ten behoeve van de mens. Het is de weg waarlangs de mens geluk vindt. De wet staat niet op zichzelf: maar het doel is het geluk van de mens. Jezus sluit hier aan bij de oude traditie van Jezus Sirach in de eerste lezing, die stelt dat de mens zich niet moet verschuilen achter de wet: de mens maakt zelf de keuze. We kunnen niet bij God de oorzaak van het kwaad leggen. Het is de mens die keuzes maakt. Dat brengt ons bij de vraag: welke keuze maken wij? Dit deel van de Bergrede doet ons denken aan concrete beslissingen waar wij nu in ons persoonlijke leven mee bezig zijn: laten we die ook neerleggen bij God en God om inspiratie vragen.

Homilie
Broeders en zusters, vrienden van de Heer,
Vandaag is er in de Grote Kerk een middag waarbij kerken zich presenteren aan de stad. Allerlei projecten worden onder de aandacht gebracht. Ook wordt teruggekeken naar het kerkasiel, maar ook worden projecten voor jongeren, rond de Bijbel, kerk en buurt, duurzaamheid en theologische vorming onder de aandacht gebracht, van 12.00 tot 15.00 uur. Van harte aanbevolen! Aan de oorsprong van al deze projecten staan christenen die een specifieke keuze hebben gemaakt om hun geloven handen en voeten te geven. Ze hebben zich verdiept om het evangelie uit te dragen en maken een keuze voor hun dagelijks leven als christen. Evenzo ligt er bij het kerkasiel, waar we als katholieke kerk van Den Haag ook aan geparticipeerd hebben, een keuze aan het fundament: mensen doen een beroep op de kerk! De Armeense familie Tamrazyan deed een beroep op de kerk van Den Haag. Wat was ons antwoord? Het werd een groot project van gastvrijheid: een liturgie van 96 dagen en nachten, met bijna continu predikanten en pastores en 12.000 kerkgangers. En er volgde een politiek compromis met haken en ogen, maar voor een grote groep mensen een oplossing.

Volgens Jezus Sirach kan een mens zich nooit simpelweg verschuilen achter de wet. De mens is meer dan de wet, de mens heeft een vrije wil en is op die manier door God op zijn weg gezet. Het uiterlijk navolgen van de wet is niet voldoende: een keuze met je hart vraagt Jezus. Dat maakt hij in zijn strenge benadering van vandaag duidelijk. Vanuit die keuze is ook Paulus op pad gegaan en heeft hij gemeenten gesticht of versterkt. Hij is niet blijven afwachten en heeft het geloof niet als een private mededeling afgedaan. Hij wist zich geroepen om de geheimen van God te verkondigen. Lastig is wat hij bedoelt met de geheimen van God. Waarom maakt God het de mens lastig door zich in geheimen te openbaren? Het geheim van Gods openbaring is gelegen in het geweten van de mens. Het is geen geheim in de zin van onbekend Maar het gaat om het mysterie van de mens die zich geroepen weet. Hoe komt het dat de een met het geloof aan de slag gaat en de ander het geloof links laat liggen? Ook ik kom mensen tegen die zich bij geloven niets kunnen voorstellen en zich geen vragen stellen naar het hoe en het waarom van dit leven. Het hier en nu is hun voldoende. Het mysterie van het leven ontgaat hen volledig.

In de Bergrede opent Jezus een perspectief van de mens op de gerechtigheid. Daar ligt de werkelijke betekenis van de mens: gerechtigheid bedrijven. Dat is niet een resultaat van de wet, maar het resultaat van het antwoord van de mens op de wet. De mens die antwoord geeft, de mens die een keuze maakt, de mens die voor de gerechtigheid leeft is teken van het Koninkrijk. Dat Koninkrijk wordt zichtbaar in de kerk, het wordt tastbaar in de gemeente. Daarom kan het evangelie niet zonder kerk, maar dan staat niet het institutionele voorop, maar de kerk als gemeenschap van mensen die keuzes hebben gemaakt en een netwerk opbouwen, waar het evangelie concreet zichtbaar wordt.

Tijdens het kerkasiel ben ik verscheidene malen voorgegaan in gebed, net als anderen in het pastoraal team. Ook daar werd ervaren dat de aanwezigheid van Christus in die lange uren van de dagen en nachten, de voortdurende liturgie, helend was voor de mensen om wie het kerkasiel was begonnen, maar het was evenzeer helend voor de aanwezigen, predikanten, priesters, pastores, en ook kerkgangers en vrijwilligers. Daar gaat het bij Jezus om: de helende kracht van de wet van God, niet de wet als zodanig, maar de mensen die keuzes maken vanuit de wet, ontvangen die helende kracht. Durf je het aan, neem de stap, ga het avontuur aan. Amen